Van de muur naar de klas

Educatie op het nieuwe muurgedichten.nl

Dat leerlingen steeds minder lezen, is een publiek geheim. Ook poëzie komt in het onderwijs vaak weinig aan bod. Het vernieuwde muurgedichten.nl maakt het docenten daarom gemakkelijk: ze kunnen hier straks gratis aansprekend lesmateriaal downloaden. Projectmedewerker Anoesjka Minnaard vertelt.

Beeldend

“De muurgedichten hebben een groot voordeel ten opzichte van dichtbundels en lesboeken: ze zijn op de muur te vinden. Er is behalve aan de tekst ook veel zorg besteed aan hun vormgeving. Of je nou onderweg bent naar werk of school, op een terras zit of boodschappen doet, deze gedichten vallen op en grijpen je aandacht. Dat is voor ons het vertrekpunt voor al het educatieve materiaal dat we ontwikkelen.”

Samenwerking

“Dat ontwikkelen, dat doen we samen met experts. We hebben een aantal docenten uit de regio gevraagd naar hun behoeften, en vervolgens onze ideeën aan hen voorgelegd. Ook hebben we ICLON, het Interfacultair centrum voor lerarenopleiding, onderwijsontwikkeling en nascholing van de Universiteit Leiden bij het project betrokken. Zo zorgen we ervoor dat we iets maken waar docenten echt wat aan hebben in de klas.”

Leeftijdsgebonden

“Voor velen, van jong tot oud, zijn de muurgedichten een eerste kennismaking met poëzie. Wat wij leerden van de docenten die we tot dusverre spraken, is dat we bij zo’n onderwerp vooral goed rekening moeten houden met de leeftijd van de leerlingen. Bij de laatste jaren op de basisschool en de eerste jaren middelbare, speelt verwondering daarbij een rol. Daarna wordt belangrijker hoe leerlingen zich tot gedichten kunnen verhouden. In de laatste jaren middelbare school willen leerlingen gedichten graag in een kader kunnen plaatsen. Dan worden stromingen, theorieën, stijlen ook van groter belang.”

De Muurgedichten zijn voor velen de eerste kennismaking met poëzie. Laten we zorgen dat het naar meer smaakt.

Lesbrieven

“We maken daarom voor iedere leeftijdsgroep ander materiaal, waarin steeds een andere vraag wordt gesteld. Wat maakt iets poëzie of literatuur? Wat is het perspectief van de dichter op een onderwerp en hoe kijk jij daarnaar? En, voor de leerlingen die al verder zijn in hun schoolcarrière, wat is de context van dit gedicht en hoe zie je dat erin terug? Voor het schoolvak Nederlands werken we dat nu uit tot lesbrieven.”

Thema’s

“Toen we de muurgedichten gingen inventariseren, viel ons op dat er vrijwel altijd sprake is van universele thema’s. Veel gedichten gaan over ouder worden, liefde, de natuur of over hoe je iets moois maakt. De gedichten zelf lijken in eerste instantie soms lastig, maar dat valt vaak mee als je je er in verdiept. Dat is ook wat we met het educatief materiaal willen meegeven aan leerlingen.”

Pilot

“We werken er naartoe dat docenten vanaf het nieuwe schooljaar de lesbrieven kunnen gebruiken. Op dit moment liggen de eerste versies er en deze leggen we voor aan onze partners. Wanneer zij deze herzien hebben gaan we ze in de praktijk testen op het Bonaventuracollege in Leiden. Dat wordt erg spannend, want dan weten we ook wat leerlingen ervan vinden, en of het volgens de docenten ook echt werkt in de klas.”

Waarde

“Poëzie heeft vaak de naam moeilijk te zijn, of elitair. De muurgedichten zijn ooit ontstaan om te laten zien dat dat onzin is. Iedereen kan ernaar kijken en mag er wat van vinden. Dat willen we bevorderen. Wat je nu ziet, is dat jonge mensen nauwelijks nog met poëzie in aanraking komen. Docenten moeten vaak zelf iets verzinnen in de klas en zij hebben hier doorgaans weinig tijd voor. Wij willen hen helpen met poëzie toch een stapje verder te kunnen gaan in de klas. Ik geloof er sterk in dat dit belangrijk is: niet voor niets hoor je vaak dat poëzie en literatuur, als leerlingen terugkijken, grote invloed heeft gehad. Dat is wat we willen bevorderen.”

Hulp

“De beste manier om dat te doen, is volgens mij door zo veel mogelijk samen te werken met lokale partners. Het materiaal wordt daar beter van, en we vergroten de kans dat docenten de lesbrieven ook echt gebruiken. Ik heb de afgelopen tijd een aantal interessante gesprekken met onderwijsprofessionals gehad. Dat blijf ik graag doen. Mochten er mensen geïnteresseerd zijn om mee te helpen, kunnen ze eens kijken op onze website en contact met mij opnemen.

Favoriet

"Ik denk dat ieder muurgedicht uitdaagt om meer te weten te komen, dus eigenlijk zijn ze allemaal geschikt voor in de klas. Maar we beginnen met die gedichten waarmee we kunnen aansluiten bij de belevingswereld van jongeren. Natuurlijk heb ik zelf ook favorieten, zoals het gedicht van Jan Arends dat op de Botermarkt is te vinden. En ik vind Het woord is machteloos van Cees van Hoore visueel heel aansprekend."